نگاشته شده
به تاريخ 26/5/86

كتاب‌هايي كه حرف مي‌زنند!

فكر كردم بد نيست براي نمونه هم كه شده بخشي از يك كتاب صوتي را گوش كنيد. به همين خاطر فصل اول از "غرور و تعصب" را انتخاب كردم كه به عنوان نمونه حضورتان تقديم مي‌شود.  فصل اول كتاب غرور و تعصب (1.78 مگابايت)

برعكس كتاب‌هاي الكترونيك، كه گفتم چندان اهل خواندنشان به همان صورت "روي مانيتور" نيستم، با كتابهاي صوتي يا گويا (ترجمه Audio book چه مي‌شود!؟) صفا مي‌كنم. اين البته شايد به خاطر آن است كه متعلق به نسلي هستم كه قصه‌هاي خانم عاطفي را گوش مي‌كرده!

اولين تجربه "كتاب شنيدنم"، گوش دادن به نسخه دوازده ساعته و Unabridged "غرور و تعصب" جين اوستين بود. در يك سفر كاري، از وقتي كه توي هواپيما نشستم گوشي را گوشم گذاشتم تا دوباره كه در مسير بازگشت هواپيما به زمين نشست. به جاي ول زدن توي بازار و لب خليج، كه اهل هيچيك نيستم، عصرهاي بيكاري را با اليزابت بنت و آقاي دارسي گذراندم و بسيار هم از اوقاتم راضي‌ بودم.

نسخه صوتي "غرور و تعصب" حاصل گشت و گذاري در سايت audible.com بود. بعد از خريدن يك دستگاه MP3 Player، مدتي در تب و تاب آن بودم كه چه استفاده‌هايي از اين دستگاه كوچك و جذاب مي‌توان كرد و چگونه مي‌توان بهترين بهره را از پول پرداخت شده برد. اين جستجو بود كه نهايتا به موضوع Audio Bookها و سايت audible.com منتهي شد. گشت و گذار اوليه آنقدر جذاب بود كه 10 دلاري خرج عضويت سالانه كنم و به جايش يك كتاب 28 دلاري را رايگان دريافت كنم. بگذريم كه بعد ديگر از آن عضويت سالانه استفاده چنداني نكردم.

كتاب‌هاي صوتي: كي، كجا؟
احتمالا اولين مساله‌اي كه براي هر آدم كنجكاو درباره اين قالب جديد ارائه مطالب ادبي مطرح مي‌شود اين است كه "كي و چگونه كتاب گوش كنم؟" كتابخوان‌ها بعيد است كه حاضر بشوند وقتي را كه به مطالعه كتاب كاغذي مي‌پردازند به "گوش كردن كتاب" اختصاص دهند. احتمالا اغلب مثل من همچنان ترجيح مي‌دهند در آن اوقات مخصوص مطالعه همچنان گوشه‌اي بلمند و هيكلي كاغذي را در دست بگيرند و به روش سنتي مطلب را دريافت كنند.

اما كتاب‌هاي صوتي براي پر كردن بسياري از اوقات مرده و بي‌مصرف زندگي با ادبيات، يا شايد ديگر موضوعات زميني و آسماني، ابزار و راه‌حل مناسبي است. كتاب گويا براي پر كردن اوقات داخل اتوبوس و قطار و هواپيما ايده‌آل است، مخصوصا اگر مثل من در داخل وسائل نقليه در حال حركت نتوانيد چيز بخوانيد. خدا سلامت بدارد همه را، اما براي وقت‌كشي در داخل اتاق انتظار اطبا هم خوب راه‌حلي است. اگر كه خداي ناكرده گذارتان به آن طرف‌ها بيافتد.

دوستي تعريف مي‌كرد كه در ولايات خارج كه معمولا خلق مسافت‌هاي طولاني را روزانه از خانه تا محل كار و بالعكس طي مي‌كنند، شنيدن كتاب يكي از روش‌هاي متداول سرگرم شدن به هنگام رانندگي است.

خلاصه براي آنها كه بهانه‌شان براي كتاب نخواندن "وقت ندارم!" است، كتاب‌هاي گويا مي‌توانند راه‌حل مناسبي براي آشتي مجدد با نوشته‌جات باشند.

كتاب‌هاي صوتي: چگونه، چطور؟
اگر روي اينترنت بگرديد به تعداد زيادي سايت و كتابفروشي برخواهيد خورد كه كتاب گويا، به زبان انگليسي البته، عرضه مي‌كنند. كتابفروشي‌هاي معتبري چون Amazon و Barnes & Noble در هر جستجو به دنبال كتابي، انواع صوتي آنها را هم بازيابي و به مشتريان توصيه مي‌كنند.

سايتهايي هم هستند كه فقط به عرضه كتاب گويا مي‌پردازند. Audible.com يكي از معروف‌ترين آنهاست. www.phonicaudio.com و www.audiobookone.net هم دو نمونه ديگر هستند.

نكته مهم اينجاست كه قيمت اين نوع از كتاب‌ها اصلا ارزان نيست. يعني به صرف اينكه براي توليد اين محصولات كاغذي مصرف نشده و خرج مركب و صحافي و ... در بين نبوده است، كتاب‌هاي گويا ارزان‌تر نيستند. چه بسا كه حتي گاهي از نمونه‌هاي كاغذي گران‌تر هم هستند! بنابراين اگر تصميم به خريد كتاب صوتي از بازار بين‌المللي و از طريق اينترنت را داشته باشيد بايد خودتان را براي پرداخت قيمت "پشت جلد" اين كتاب‌ها هم آماده كنيد. يك نسخه "غرور و تعصب" 12 ساعته 28 دلار و يك نسخه "خاطرات يك گيشا" 17 ساعته 32 دلار قيمت دارد. به جز قيمت، "حجم" كتاب‌ها را هم بايد در نظر گرفت. خريد كتاب‌ها از طريق اينترنت يعني اينكه بايد فايل‌هاي صوتي را كه معمولا در قالب mp3 هستند از طريق همان اينترنت دريافت كرد. دريافت 80 مگابايت "غرور و تعصب" و 120 مگابايت "خاطرات يك گيشا" مي‌تواند خود تبديل به پروژه‌اي شود!

نمونه‌هاي مجاني!
اگر براي رفع كنجكاوي به دنبال نمونه‌هايي رايگان از كتاب‌هاي صوتي هستيد و خط پرسرعتي هم براي ارتباط با اينترنت داريد، مي‌توانيد نمونه‌هايي را در مسيرهاي زير بيابيد:

- سايت phonicaudio تعدادي عنوان كتاب را به عنوان Free! عرضه كرده. احتمالا براي بازارگرمي و رفع كنجكاوي رهگذران.

- همانطور كه قبلا گفتيم در پروژه گوتنبرگ هم مي‌توانيد نمونه‌هايي از آثار را بصورت صوتي بيابيد و به رايگان برداشت كنيد. البته دوستي به آنجا سر زده بود و مي‌گفت كه كيفيت آثار صوتي معمولا خيلي حرفه‌اي نيست و خوانندگان آثار مثل خوانندگان كتاب‌هايي كه بصورت تجاري عرضه مي‌شوند خوش‌صدا و بامهارت نيستند.

- در نشاني http://www.artsreformation.com/talespinners تعداد قابل توجهي از آثار كودكان بصورت صوتي و به رايگان عرضه مي‌شود كه غنيمت است.

- اگر اهل استفاده از نرم‌افزار eMule يا نمونه‌هاي مشابه آن باشيد هم مي‌توانيد با استفاده از اين نرم‌افزار به مجموعه قابل توجهي كتاب صوتي موجود بر روي كامپيوتر ديگر مشتركين اين شبكه/سرويس دستيابي پيدا كنيد. البته استفاده از eMule دردسرها و ريسك‌هاي خاص خود را هم دارد!

- در سايت قفسه هم نمونه‌هايي كتاب گوياي فارسي رصد شده كه اما از چند و چون و كيفيت آن اطلاعاتي در دست نيست.

و بالاخره اينكه ...
اين پرداختن به موضوع "كتاب‌هاي صوتي" همزمان شد با دسترسي به مجموعه‌اي از كتاب‌هاي صوتي انگليسي كه از اين ماه گزيده‌اي از آن به تناوب در بخش "ديگر محصولات فرهنگي" حضورتان عرضه خواهد شد. همانطور كه گفتم استفاده از كتاب صوتي تجربه‌اي تازه و جالب است. احتمالا بعضي‌ها مشتري دائمي اين نوع جديد از عرضه مطلب مكتوب مي‌شوند بعضي هم همچنان استفاده از انواع سنتي را ترجيح خواهند داد. نهايتا هدف "خواندن" است. مگر اينطور نيست؟!

"نوشته‌هايي به بهانه كتاب" معمولا در آخر هفته‌ها نوشته مي‌شوند و از طريق پست الكترونيك براي كليه مشتركين خبرنامه جيره‌كتاب ارسال مي‌شوند. اگر مايل به دريافت مستمر اين نوشته‌ها هستيد مي‌توانيد مشترك خبرنامه جيره‌كتاب بشويد.